Sommige kinderen zijn altijd in beweging. Ze rennen, klimmen en praten veel. Ze schakelen snel van het ene naar het andere. In een groep kan dat best intensief zijn. Toch helpt het om niet meteen te denken: hoe krijg ik dit kind rustiger? Stel jezelf eerst een andere vraag. Wat zie ik eigenlijk?
Temperament speelt een grote rol
Temperament gaat over hoe een kind de wereld ervaart en erop reageert. Sommige kinderen reageren sterk en intens. Andere kinderen kijken eerst de kat uit de boom. De één past zich snel aan, de ander heeft meer tijd nodig. Beweegt een kind veel en reageert het snel? Dan is het dus niet automatisch ongehoorzaam of onrustig. Die energie kan bij zijn temperament horen. Buiten spelen, rennen, bouwen en klimmen passen dan vaak goed bij wat zo’n kind nodig heeft.
Waarom buiten zoveel ruimte geeft aan beweging, lees je in ons blog over buitenspelen in de kinderopvang.
Begeleiden helpt meer dan afremmen
Bij jonge kinderen is zelfregulatie nog volop in ontwikkeling. Het ene moment is een kind enthousiast bezig. Even later loopt het volledig vast in frustratie. Dat betekent niet per se dat het niet wil luisteren. Misschien moet het nog leren omgaan met spanning, impulsen en emoties.
Hoe zelfregulatie groeit op het moment dat het misgaat, lees je in ons blog over een driftbui bij een peuter.
De omgeving speelt daarin mee. Duidelijke verwachtingen helpen. Positieve aandacht en rustig reageren ook. Net als voorspelbaarheid en genoeg ruimte om te bewegen. Rent een kind door de ruimte? Misschien heeft het behoefte aan beweging. Reageert een kind fel? Dan kan het moeite hebben met schakelen. Gedrag laat zien wat een kind doet. Vaak vertelt het je ook iets over wat het nodig heeft.
Blijf in verbinding
Kinderen die veel gedrag laten zien, krijgen vaak veel correcties te horen. Niet doen. Wacht even. Rustig. Daarom is het extra belangrijk dat je ook bewust positieve aandacht blijft geven. Benoem wat goed gaat. Bied duidelijke kaders. En geef ruimte aan de energie die er is.
Zo ruil je de vraag “Hoe krijg ik dit kind rustig?” in voor een andere. Wat heeft dit kind nodig om met zijn energie om te leren gaan? Dat kleine verschil in kijken kan in de praktijk veel veranderen.
Bronnen
- Australian Government, Raising Children Network. Temperament: what it is and why it matters.
- Huijzer Engbrenghof, M. (2026). Roots of rebellion. The role of children’s temperament and genetics in disruptive behavior and parenting. Universiteit van Amsterdam.
- Kagan, J. (1994). Galen’s Prophecy: Temperament in Human Nature.
- Rothbart, M.K. (2011). Becoming Who We Are: Temperament and Personality in Development.
