Van 21 tot en met 25 september 2026 was het de Week van Veilig Slapen. BOinK, VeiligheidNL, de Vereniging Ouders van Wiegendoodkinderen en andere partijen vroegen extra aandacht voor veilig slapen. En voor het voorkomen van wiegendood. De week is voorbij, de regels gelden het hele jaar. Hieronder zetten we ze voor je op een rij, zodat je ze weer scherp hebt.
De 4 van Veilig Slapen
Voor de kinderopvang zijn vier basisregels opgesteld. Leg je een baby in bed? Dan geldt dit.
1. Gebruik een slaapzak
Een goed passende slaapzak verkleint de kans dat een baby onder het beddengoed terechtkomt. Ook houd je de baby er op een veilige manier warm mee.
2. Leg een baby op de rug
De rugligging is de veiligste slaaphouding. Slaapt een baby thuis soms anders? In de kinderopvang blijft de rug het uitgangspunt.
3. Gebruik een veilig bedje
Een baby slaapt in een bedje dat daarvoor bedoeld is, met een stevig en goed passend matras. Houd het bed vrij van losse materialen. En van spullen die tijdens het slapen een risico kunnen vormen.
4. Houd voldoende toezicht
Veilig slapen stopt niet zodra een baby in bed ligt. Voldoende toezicht hoort nadrukkelijk bij de vier basisregels. Maak het daarom onderdeel van de werkwijze op jullie locatie.
Extra alert bij de start in de opvang
Het Protocol Veilig Slapen in de Dagopvang wijst ook op de overgang van thuis naar de kinderopvang. Een baby krijgt ineens te maken met andere verzorgers en andere geluiden. Met andere geuren, een ander bed en een nieuwe dagindeling. Dat kan invloed hebben op het slapen. Wees juist in deze periode dus extra alert.
Hoe een kind went aan nieuwe verzorgers, lees je in ons blog over hechting in de kinderopvang.
Er is nog een belangrijk moment. Een baby kan voor het eerst zelf naar de buik rollen. Het protocol noemt dit expliciet als een fase waarin extra aandacht nodig is. Bespreek veranderingen in het slaapgedrag daarom ook met ouders.
Iedereen doet het op dezelfde manier
Veilig slapen vraagt om eenduidigheid. Het protocol adviseert organisaties om de richtlijnen op te nemen in het veiligheids- en gezondheidsbeleid. Afwijken raadt het protocol af, omdat dat de risico’s kan vergroten. Leg ook afspraken met ouders en eventuele afwijkingen zorgvuldig vast.
Voor jou als pedagogisch professional betekent dat vooral twee dingen. Je weet wat het beleid is. En je past het iedere keer op dezelfde manier toe. Ook als ouders thuis andere gewoonten hebben.
Zo houd je je kennis actueel
Wil je meer weten? VeiligheidNL heeft speciaal voor de kinderopvang een e-learning Veilig Slapen ontwikkeld. In ongeveer 50 minuten leer je hoe je het protocol in de praktijk toepast. En hoe je daarover het gesprek voert met ouders. Na afloop krijg je een certificaat van deelname.
Via de Week van Veilig Slapen vind je daarnaast het protocol en De 4 van Veilig Slapen. Ook een lesprogramma en andere praktische materialen staan daar klaar.
Bespreek het slaapbeleid met je team
Het slaapbeleid staat op papier. De vraag is of het op de groep ook zo gaat. Pak het beleid daarom eens samen erbij in een teamoverleg. Loop deze vragen langs:
- Zijn de vier basisregels voor iedereen duidelijk?
- Weten nieuwe collega’s en invallers wat er van hen wordt verwacht?
- Sluiten jullie dagelijkse handelingen echt aan bij het protocol?
Veilig slapen werkt pas als iedereen het elke keer op dezelfde manier doet. Ook de invaller die voor het eerst op jullie groep staat.
Bronnen
- VeiligheidNL, Week van Veilig Slapen 2026.
- VeiligheidNL, De 4 van Veilig Slapen in de Kinderopvang.
- VeiligheidNL, Protocol Veilig Slapen in de Dagopvang.
- BOinK, Veilig Slapen op de Kinderopvang.
